Zespoły Regionalne

GMINY ŁAPSZE NIŻNE


„Trybskie Dzieci” z Trybsza

Zespół regionalny „Trybskie Dzieci” działa od 2000 roku przy Szkole Podstawowej w Trybszu. Kierownikiem zespołu jest Anna Stronczek. Dzieci prezentują spiskie przyśpiewki, tańce, gry i zabawy sprzed lat. W swoim repertuarze zespół posiada 14 tradycyjnych tańców.

„Trybskie Dzieci” prezentują się na festynach i imprezach szkolnych, uświetniają uroczystości kościelne i szkolne. Zespół przedstawia „Pasynie krow”, „Gry i zabawy na łonce”, „Odpust św. Haźbyty w Trybśu”, „Przepowiadanie pogody”, „Krajanie gruli”, „Jasełka śpiskie”, „Przi robocie”,

,, Trybskie Dzieci’’ biorą również udział w regionalnych imprezach cyklicznych takich jak „Śpisko Watra”, „Śpiskie Zwyki”. Zespół miał zaszczyt wystąpić również na deskach rabczańskiego amfiteatru podczas XXIX Karpackiego Festiwalu. Członkowie zespołu wystąpili w Przemyślu, Gorzowie Wielkopolskim na Ogólnopolskim Święcie Folkloru, na międzynarodowy festiwalu ,, IX Mazurskie spotkania z Kulturą‘’oraz podczas Międzynarodowego Święta Dzieci Gór w Nowym Sączu.

W maju 2007r. ,,Trybskie dzieci” otrzymały specjalne wyróżnienie podczas ,,Przepatrzowin” Teatrów Regionalnych Małopolski za wspaniałą prezentację zwyczaju „Krajanie gruli „ oraz wysoki poziom wykonania spiskich tańców.

Zespołowi przygrywa spiska kapela ludowa w tradycyjnym składzie.

Dzieci prezentują oryginalny strój, odmiany trybskiej wykonany społecznie przez rodziców.


„Hajduki” z Łapsz Wyżnych

„Ej Hajduki dobrom nute majom, o swoiyj dziedzinie wse piyknie spiywajom”

„ Hajduki – duze serca majom, o swoiyj dziedzinie zawse pamiyntajom”

Hajduki, to zespół regionalny działający na terenie Spisza w wiosce Łapsze Wyżne. Taniec przewija się w historii naszej miejscowości od wielu pokoleń. Podaje się, iż to tutaj powstał pierwszy taki kolektyw na Spiszu. Na przestrzeni lat do formacji należały różne osoby pochodzące z terenów wyżej wymienionej miejscowości. Zespół pod nazwą ‚Małe Hajduki’ powstał w 2005 r. pod przewodnictwem Danuty Krzysik. Grupa kilkakrotnie przerywała działalność, aby narodzić się na nowo w lipcu 2011 r. z inicjatywy młodzieży łapszańskiej, która sama zorganizowała się i założyła zespół ponownie. Obecnymi kierownikami  zespołu są Dorota Moś oraz Dominika Krzysik. ZR Hajduki działa pod patronatem Towarzystwa Słowaków w Polsce. Próby odbywają się w Świetlicy TSP.

Członkowie zespołu to grono znajomych w przedziale wiekowym 15-80 lat. Poprzez dużą rozpiętość wiekową w roku 2015 powstała, także grupa młodzieżowa „Młode Hajduki”.  Zespół wykonuje tańce ludowe i przyśpiewki z rodzinnego Spisza, ale także tańce pochodzące z różnych regionów Słowacji (Myjava, Zuberec, Puchovska Dolina, Horehronie). Przedstawiane są także różne scenki humorystyczne oraz ukazujące zwyczaje i obrzędy z dawnych lat m.in. „Młodzionkowanie”; „Namowiny”. „Warzynie gałusek”: „Jak to się ryftuwało kiet dziyfce przed ołtorz sie brało”; „Wesele spiskie na ciary”; „Kondzielno izba”; „Krzciny”. Do szerokiego repertuaru możemy również zaliczyć obrzęd „ocepin” na weselach, który cieszy się dużym zainteresowaniem wśród mieszkańców Łapsz Wyżnych i nie tylko. Zespół coraz częściej zapraszany jest na wesela aby zaprezentować ten obrzęd.

 Do składu należy także ‚Kapela Gryglaków’, która muzyką upiększa nasze występy i bez której nie moglibyśmy ukazać piękno ludowego tańca i śpiewu. Zespół dba nie tylko  o utrzymywanie tradycji związanych z obrzędami, zwyczajami i melodiami spiskimi ale także interesuje się  właściwe zachowanie oryginalnych strojów ludowych Spisza. Nieodłączną częścią wyśniołapsańskiej tradycji to również kuchnia regionalna. Przeróżne smakołyki wykonane przez członków zespołu zawsze pojawiają się na stołach podczas corocznie organizowanej „Niedzieli z Hajdukami”.

Zespół brał udział w wielu przeglądach oraz konkursach zarówno w Polsce, w Serbii, jak i na Słowacji. Członkowie uczestniczyli w kursach choreograficznych oraz wyjazdach integracyjnych. Do największych osiągnieć możemy zaliczyć udział w Małopolskim Konkursie Obrzędów i Zwyczajów Ludowych gdzie zajęliśmy 2 miejsce ze scenką „jak to się ryftuwało…”, Międzynarodowy Dziecięcy i Młodzieżowy Festiwal w Dulovcach, Międzynarodowy Festiwal Podpolianske Slavnosti v Detve, Góralski Karnawał w Bukowinie Tatrzańskiej, udział w projekcie dzięki któremu została nagrana płyta „Pieśni z Brzegów Dunajca” również z pieśniami wysniołapsańskimi.  

Na bieżąco można nas śledzić poprzez media społecznościowe, na których jesteśmy bardzo aktywni. Wszystkie informacje o aktualnych występach, osiągnięciach, projektach i nie tylko można znaleźć na naszym fanpage’u na Facebooku (https://www.facebook.com/ZespolRegionalnyhajdukiZLapszWyznych/) oraz na Instagramie pod nazwą „zf_hajduki_”. Zapraszamy do odwiedzenia nas nie tylko w cyberprzestrzeni ale także „w realu” (próby zespołu w każdy piątek o 19:00).   


Małe Jedlicki” z Łapsz Wyżnych

Zespół działa od 3 lat i tworzą go dzieci szkolne z Łapsz Wyżnych, których celem
jest kultywowanie Wyśniołapsańskiej tradycji zapoczątkowanej przez ich rodziców i dziadków. Zespół prezentuje wiązankę spiskich tańców i pieśni. Kierownikiem jest Pani Maria Brawiak.


Mali Spiszacy” z Łapsz Niżnych

Zespół regionalny „Mali Spiszacy” został założony w 1984 roku przez Ludmiłę i Władysława Kowalczyków.Na sukces zespołu złożyły się występy na wielu imprezach folklorystycznych i przeglądach, gdzie prezentował autentyczny folklor spiski. W roku 1992 brał udział w Międzynarodowym Przeglądzie Dziecięcych Zespołów w Nowym Sączu „Święta Dzieci Gór”. Kilkakrotnie występował na Karpackim Festiwalu w Rabce. W 2003 roku uczestniczył w Ogólnoeuropejskim Przeglądzie Dziecięcych Zespołów Pieśni i Tańca „ Lasowiaczek” StalowejWoli. Zespół bardzo ceni sobie udział w regionalnych imprezach ruchu kulturowego organizowanych przez Gminny Ośrodek Kultury w Niedzicy – w „Śpiskich Zwykach” – konkursie zespołów regionalnych, konkursie solistów na skrzypcach i śpiewaków, gawędziarzy, oraz w letniej plenerowej imprezie folklorystycznej – „Śpisko Watra”. Występuje na uroczystościach szkolnych, gminnych i kościelnych. „Mali Spiszacy” prezentują folklor spiski, głównie figle oraz zabawy dziewcząt i chłopców. Najpopularniejsze to: „Kotka i myska”, „Budujemy mosty”, „Piecynie chleba”, „Wyścigi na kuniaf”, „Kocury ciągnąć”, „Barany sie bodum”.


Śpisoki”

Zespół działa od 2000 r. W jego skład wchodzą uczniowie i absolwenci z Gimnazjum w Łapszach Niżnych, w znacznej większości są to mieszkańcy Niedzicy. Młodzież prezentuje spiskie tańce takie jak: „babski”, „czardasz”, „polka”, „chodzony”, „klepany”. W swoim repertuarze posiada opracowane obrzędy: „Prucie pierzy”, „Ogrywanie maji”, „Wyzynki”, „Odpust na św. Bartłomiynio”, „Wróżby Andrzejkowe”, „Na pastwisku”, „Namowiny i Rynkowiny”, „Asynterka”, „Ocepiny”. Bogactwo dziedzictwa kultury spiskiej zespół prezentuje podczas imprez folklorystycznych: Spiskie Zwyki, Śpisko Watra, Przepatrzowiny Teatalne w Czarnym Dunajcu, Zamagurskie Święto folkloru w Spiskiej Starej Wsi, Zawody furmańskie w Osturnii (Słowacja), Święto kwitnącej Wiśni w Nowym Targu, podczas Dni Powiatu w Krakowie oraz okolicznościowych festynów organizowanych na terenie gminy, powiatu.

Zespół „Śpisoki” promował kulturę spiską poza regionem: w Drohiczynie na Podlasiu, w Zakrzewiu, w Budapeszcie, Derenku, w Czechach i na Słowacji. Zespołowi towarzyszy łapszańska kapela. Kierownikiem i instruktorem zespołu jest Elżbieta Łukuś.


Czardasz” z Niedzicy

Zespół regionalny „Czardasz” powstał w 1991r. przy Gminnym Ośrodku Kultury w Niedzicy z inicjatywy Marii Waniczek i Elżbiety Łukuś. W swoim dorobku ma wiele opracowanych zwyczajów: „Wróżby andrzejkowe”, „Chodzenie z kozą”, „Corno niedziela”, „Prządki”, „Grymplanie wełny”, „Darcie pierza”, „Ostatkowe chodzenie z koniem”, „Wielkanocno polywacka”, „Wkupowanie do parobków”, „Chrzciny”, „Dobro nocka” fragmenty „Wesela” ( „Namówiny” i „Ocepiny”), „Wilijo” oraz scenki rodzajowe z codziennego życia naszych pradziadków np.: „Zebranie urbarskie”, „Wyzynki”, „Co to ludzie porobiali downo, wiecorami”, „Juhaski zywot”.Wymienione zwyczaje, obrzędy, scenki często połączone z tańcami zespól prezentował na wszystkich regionalnych przeglądach, uroczystościach miejscowych, powiatowych i wojewódzkich. Zespół ma na swoim koncie wiele wyróżnień i nagród, wszędzie zdobywał uznanie, przede wszystkim za dynamiczne czardasze, żywiołowość, staranność techniczną i ogólny urok prezentowanych programów.


Bystry Potok” z Kacwina

Młodzieżowy Zespół Regionalny z Kacwina powstał końcem lata 2010 r. z inicjatywy miejscowej młodzieży. Początkowo odnawiano choreografię dawniej istniejącego w Kacwinie Zespołu „Majowy Wierch”.Zespół chętnie bierze udział w różnego rodzaju konkursach i festiwalach nie tylko na terenie naszego regionu. W bieżącym roku, dzięki staraniom Pani Marii Grupie udało się pojechać do Rumunii , gdzie uczestniczono na „ Mládežníckym folklórnym Čerpotoku 2012” . Bystry Potok może tańczyć w rytm spiskiej muzyki dzięki kacwińskiej kapeli. Jesienią 2012 roku powstała młodsza grupa, zadebiutowali 26 grudnia 2012 r. na deskach kacwińskiej sceny. Kolejny sukces grupa odniosła 3 lutego na XXII Spiskich Zwykach zajmując II miejsce, 17 maja 2013 roku zajmuje II miejsce na „V Międzykulturowym Festiwalu Folklorystycznym – Zagłębie i Sąsiedzi”. Instruktorem tanecznym jest Pani Maria Wnęk, zaś funkcję kierownika pełni Tomasz Rataj.


Mali Kacwinianie”

 

Zespół powstał w 2012 r., tworzą go uczniowie Szkoły Podstawowej w Kacwinie. Kultywują tradycyjne spiskie tańce i śpiew, pracją także nad opracowywaniem scenek rodzajowych. Przygrywa im kapela z Kacwina na czele z prymistą Janem Pacygą.


Frydmanianie” z Frydmana

Zespół założony został we wsi Frydman w 1982 r. i nieprzerwanie kultywuje spiskie obrzędy, tańce i muzykę. Wiele nagród i wyróżnień zdobył na wojewódzkich i krajowych konkursach teatrów ludowych za prezentacje spiskich zwyczajów i obyczajowych scen.W repertuarze zespołu znalazły się następujące obrzędy i zwyczaje: „Deptanie kapusty”, „Jak Jantek chowoł dziecko”, „Prucki”, „Ucony Śpisok”, „Medycyna po śpisku”, „ Syroki parcol”, „ Namowiny”, „Moja kura”, „Ogrywanie maji”, „Jasełka”, „Werbunk – rekruci”, „W izbie”, „Przy potocku”, „Tańcuj tańcuj”, „Po odpuście”. Zespół wielokrotnie zdobywał nagrody i wyróżnienia za wspaniałą grę aktorską. Kierownikiem jest Pani Zofia Wójcik przy współpracy z Panią Klaudią Jurkowską.